กระดูกสันหลังเสื่อมรักษาอย่างไร อาการแบบไหนเรียกว่ากระดูกสันหลังเสื่อม
เมื่ออายุมากขึ้น อาการปวดคอ บ่า หลัง ก็จะเริ่มถามหา ซึ่งบางรายเมื่อนั่งพักหรืออยู่เฉย ๆ แล้ว อาการเหล่านี้ก็ยังไม่หายไป จนเริ่มเกิดความกังวลว่าตัวเองกำลังเป็นโรคกระดูกสันหลังเสื่อมอยู่หรือไม่ และถ้าหากเป็นแล้วสามารถรักษาหายได้ไหม วันนี้ OLDK มีคำตอบมาให้ค่ะ
โรคกระดูกสันหลังเสื่อมคืออะไร
โรคกระดูกสันหลังเสื่อมเป็นอาการที่เกิดจากกระดูก หมอนรองกระดูก เอ็น ข้อต่อ หรือกล้ามเนื้อมีความเสื่อมสภาพลง ทำให้กระดูกสันหลังเกิดการยึดติดและมีความยืดหยุ่นลดลง ส่งผลให้เกิดอาการปวดตามมาได้ โดยบริเวณที่พบความเสื่อมได้บ่อยที่สุดคือกระดูกสันหลังส่วนคอและส่วนเอว ซึ่งเป็นตัวรับน้ำหนัก ร่วมกับเป็นส่วนที่มีการเคลื่อนไหว ทำให้เกิดความเสื่อมได้ง่ายกว่าบริเวณอื่น โดยทั่วไปมักพบอาการกระดูกสันหลังเสื่อมในคนอายุประมาณ 40 ปีขึ้นไป แต่ปัจจุบันมีแนวโน้มที่จะพบในคนอายุน้อยมากขึ้น เนื่องจากการใช้ชีวิตประจำวัน เช่น การยกของหนัก การนั่งนาน ๆ การก้มหน้าเล่นโทรศัพท์มือถือ หรือขาดการออกกำลังกาย
อาการโรคกระดูกสันหลังเสื่อม
- อาการเริ่มแรกของโรคกระดูกสันหลังเสื่อม คือ รู้สึกปวดบริเวณที่มีความเสื่อม เนื่องจากกล้ามเนื้อบริเวณนั้นต้องทำงานแทน โดยมักพบว่าจะมีอาการปวดมากขึ้นหากใช้งาน เช่น ยกของหนัก ก้มเงยหลัง
- ความสามารถในการเคลื่อนไหวร่างกายลดลง เช่น ก้มเงยได้ลำบากขึ้น ขยับตัวได้ช้า มักพบตอนเช้า โดยจะใช้เวลาลุกขึ้นจากเตียงนานกว่าปกติ
- ในรายที่เป็นมาก ๆ อาจพบว่ามีอาการชาหรืออ่อนแรงร่วมด้วย เนื่องจากเมื่อกระดูกเสื่อมอาจทำให้เกิดกระดูกงอก เส้นประสาทถูกกดทับ ซึ่งหากกระดูกสันหลังเสื่อมบริเวณคอจะมีอาการชาลงแขน หากเสื่อมบริเวณเอวมักจะมีอาการชาลงขา
การวินิจฉัยโรคกระดูกสันหลังเสื่อม
หากเริ่มมีอาการปวด ควรเข้าไปปรึกษาแพทย์หรือนักกายภาพบำบัด เพื่อทำการตรวจประเมินเบื้องต้นและหาสาเหตุของอาการปวดต่อไป โดยเริ่มแรกแพทย์จะทำการซักประวัติ ตรวจร่างกาย และในรายที่มีอาการชาร่วมด้วย แพทย์อาจส่งทำการ X-ray, MRI, CT scan และตรวจการทำงานของกล้ามเนื้อ (EMG) เพิ่มเติม
การรักษาโรคกระดูกสันหลังเสื่อม
เมื่อมีอาการเสื่อมของกระดูกสันหลังเกิดขึ้นแล้ว อาจจะทำให้อาการเสื่อมนั้นหายไปไม่ได้ แต่สิ่งที่ทำได้คือการชะลอความเสื่อมให้ช้าลงและป้องกันการเสื่อมเพิ่มมากขึ้น โดยหากเพิ่งเริ่มเป็นหรือมีแค่อาการปวดแพทย์อาจแนะนำให้ทานยา ร่วมกับการทำกายภาพบำบัดเพื่อลดปวด และออกกำลังกายกล้ามเนื้อบริเวณรอบ ๆ เพื่อเพิ่มความแข็งแรง ช่วยพยุงแทนกระดูกสันหลัง และชะลอความเสื่อมที่อาจจะเกิดขึ้นได้
ในรายที่กระดูกสันหลังเสื่อมมาก มีอาการปวดมาก ร่วมกับมีอาการชา อ่อนแรง หรือเดินไม่สะดวก แพทย์อาจจะแนะนำให้ทำการผ่าตัด ซึ่งปัจจุบันการผ่าตัดมีหลายประเภท ไม่ว่าจะเป็นการผ่าต้ดส่องกล้อง การผ่าตัดเชื่อมกระดูก การใส่หมอนเทียม ซึ่งแพทย์จะเป็นคนตรวจประเมินและเลือกวิธีการที่เหมาะสมกับอาการของแต่ละคน อย่างไรก็ตาม เมื่อได้รับการผ่าตัดกระดูกสันหลังแล้ว ผู้ป่วยก็จะต้องได้รับการทำกายภาพบำบัดหลังผ่าตัดด้วย เพื่อให้ร่างกายฟื้นตัวได้ดีและสามารถกลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้ตามปกติ
การป้องกันโรคกระดูกสันหลังเสื่อม
- การออกกำลังกายกล้ามเนื้อแกนกลางลำตัวให้มีความแข็งแรง เพื่อช่วยพยุงบริเวณกระดูกสันหลัง ไม่ให้รับแรงกระแทกมากเกินไป
- ยืดเหยียดกล้ามเนื้อเป็นประจำ เพื่อเพิ่มความยืดหยุ่น
- พยายามนั่งให้ถูกต้องตามหลักการยศาสตร์ เพื่อไม่ให้น้ำหนักตกลงที่ใดที่หนึ่งมากจนเกินไป
- หลีกเลี่ยงการยกของหนักจนเกินไป (แนะนำว่าไม่ควรยกของหนักเกิน 5% ของน้ำหนักตัว)
- พยายามไม่นั่งนาน ๆ หรืออยู่ในท่าใดท่าหนึ่งนานจนเกินไป
อาการกระดูกสันหลังเสื่อมมักพบได้เป็นปกติเมื่ออายุเพิ่มมากขึ้น แต่การออกกำลังกายที่ดี ทานอาหารที่มีประโยชน์จะช่วยชะลอความเสื่อมและทำให้เกิดความเสื่อมได้ช้าลงด้วย ผู้สูงอายุหรือคนทั่วไปที่เริ่มมีอาการดังกล่าว และไม่แน่ใจว่าอาการที่เป็นเริ่มเข้าสู่ภาวะกระดูกสันหลังเสื่อมแล้วหรือไม่ สามารถเข้ามาปรึกษานักกายภาพของเรา เพื่อสอบถามและประเมินอาการเบื้องต้นได้เลยค่ะ
อ้างอิง:
- กระดูกสันหลังเสื่อม ไม่ต้องรอแก่ก็เสื่อมได้, โรงพยาบาลศิริราชปิยมหาราชการุณย์
- โรคกระดูกสันหลังเสื่อมคืออะไร มีสาเหตุจากอะไร, ศูนย์สรีพัฒน์
