ที่นอนป้องกันแผลกดทับ แบบไหนดี ที่เหมาะสำหรับผู้ป่วยติดเตียง ติดบ้าน
สิ่งที่มักพบได้บ่อยในผู้ป่วยติดเตียงหรือผู้ที่นอนบนเตียงเป็นเวลานาน คือ แผลกดทับ ซึ่งในระยะเริ่มต้นที่ยังไม่แสดงอาการมาก บางคนอาจจะมองข้าม เพราะคิดว่าไม่เป็นอะไร แต่จริง ๆ แล้วอาการแผลกดทับอาจเพิ่มความรุนแรง และส่งผลให้เกิดโรคแทรกซ้อนอื่น ๆ ตามมาได้ ปัจจุบันผู้ผลิตที่นอนจึงได้ออกแบบที่นอนป้องกันแผลกดทับ สำหรับผู้สูงอายุ ผู้ป่วยติดเตียง และผู้ป่วยติดบ้าน ช่วยแก้ปัญหาเรื่องการเกิดแผลกดทับโดยเฉพาะ มาดูกันว่าเราควรเลือกที่นอนอย่างไร เพื่อป้องกันหรือลดการเกิดแผลกดทับ
แผลกดทับคืออะไร
แผลกดทับ คือ แผลที่เกิดจากการกด ทับ หรือโดนเสียดสีเป็นเวลานาน ส่งผลให้การไหลเวียนเลือดไปบริเวณที่โดนกดทับลดลงจนทำให้ของเสียหรือเลือดที่เกิดการคั่งค้าง และเนื้อเยื่อบริเวณนั้นถูกทำลาย เกิดเป็นเนื้อตาย และเป็นแผลบริเวณนั้นได้ โดยมักเกิดแผลบริเวณปุ่มกระดูก เช่น บริเวณข้อศอก ตาตุ่ม สะโพก ส้นเท้า เป็นต้น
แผลกดทับมีกี่ระดับ
ลักษณะของแผลกดทับ จะสามารถแบ่งออกได้เป็น 4 ระยะ
- ระยะที่ 1 สีผิวเริ่มมีสีแดงหรือคล้ำขึ้น แต่ยังไม่เกิดแผล
- ระยะที่ 2 เริ่มมีแผลเกิดขึ้น เป็นแผลตื้น ผิวหนังพองหรือเริ่มมีตุ่นใส
- ระยะที่ 3 แผลลึกจนเห็นถึงชั้นไขมัน บริเวณชั้นผิวหนังถูกทำลาย
- ระยะที่ 4 แผลลึกจนเห็นถึงกระดูก เอ็น กล้ามเนื้อ บริเวณชั้นผิวหนังถูกทำลายอย่างรุนแรง
ที่นอนป้องกันแผลกดทับ แบบไหนดี?
ปัจจุบันมีที่นอนที่ได้รับการออกแบบมาสำหรับป้องกันแผลกดทับหลากหลายรูปแบบ ซึ่งส่วนใหญ่แล้วมักจะถูกออกแบบมาเพื่อกระจายแรงที่ร่างกายกดทับลง ป้องกันความเสี่ยงที่จะเกิดแผลกดทับ โดยสามารถแบ่งออกเป็น 3 ประเภทหลัก ๆ คือ
ที่นอนลม ป้องกันแผลกดทับ
ที่นอนลม สามารถช่วยลดแรงกดทับของร่างกายได้ โดยการสลับความดันบนที่นอน ทำให้ต้องใช้ไฟฟ้าเพื่อควบคุมความดันอยู่ตลอด และตัวที่นอนก็จะต้องมีการขยับอยู่ตลอด อาจทำให้ผู้ที่เพิ่งเริ่มใช้งานรู้สึกไม่สบายเท่ากับเตียงทั่วไปที่เคยนอน แต่ข้อดีของที่นอนลมคือ ราคาไม่สูงมาก และสามารถป้องกันแผลกดทับระดับสูงได้ดี โดยที่นอนลมป้องกันแผลกดทับมี 2 แบบ คือ
- ที่นอนลมแบบลอนขวาง: สามารถลดแรงกดทับได้ดีกว่า ลดโอกาสที่แผลจะสัมผัสกับผิวเตียงเป็นเวลานาน ๆ โดยใช้พลังงานปั๊มลมไฟฟ้าในการทำให้เตียงขยับตามช่วงเวลา หากมีที่นอนมีลมรั่ว สามารถเปลี่ยนแค่บริเวณลอนนั้นได้
- ที่นอนลมแบบรังผึ้ง: มีลักษณะเหมือนบับเบิ้ล สามารถยุบสลับกันไปบนเตียง บางรุ่นสามารถปรับความนุ่มได้ แต่หากมีการรั่วแล้วมักต้องเปลี่ยนใหม่ ซ่อมได้ยากกว่า
ที่นอนโฟม ป้องกันแผลกดทับ
ที่นอนโฟมจะรับน้ำหนักได้ดี มีทั้งแบบเรียบหรือแบบตัดสลับเป็นลอนคลื่น โดยที่นอนโฟมมีคุณสมบัติในการกระจายแรงกดทับ สามารถใช้งานได้โดยไม่ต้องใช้ไฟฟ้า เหมาะสำหรับผู้ป่วย ผู้สูงอายุทั่วไป และผู้ป่วยที่มีแผลกดทับในระดับที่ไม่มากนัก ปลอดภัย แต่อาจไม่เหมาะกับผู้ที่เป็นแผลกดทับระดับสูง
ที่นอนยางพารา ป้องกันแผลกดทับ
ที่นอนยางพาราสามารถรับน้ำหนักได้มากเป็นพิเศษ มีคุณสมบัติในการกระจายแรงกดทับเช่นเดียวกันกับที่นอนโฟม โดยตัวเนื้อยางพาราจะมีความหนาแน่น และมีรูระบายอากาศ ทำให้ระบายความร้อนได้ดี เหมาะสำหรับผู้ป่วยที่เป็นแผลกดทับ ผู้ป่วย ผู้สูงอายุทั่วไป นอกจากนี้ยังทำให้นอนสบาย เตียงไม่มีการขยับ และไม่ต้องใช้ไฟฟ้า ปลอดภัย อายุการใช้งานนาน แต่ราคาอาจจะสูงกว่าทั้ง 3 แบบข้างต้น
การเลือกที่นอนป้องกันแผลกดทับอาจจะต้องคำนึงถึงปัจจัยหลาย ๆ อย่าง และขึ้นอยู่กับความต้องการใช้งานของแต่ละท่าน ซึ่งหากเลือกได้อย่างเหมาะสมก็จะสามารถช่วยลดความเสี่ยงในการเกิดแผลกดทับใหม่หรือลดการเกิดแผลกดทับที่รุนแรงขึ้นได้
แต่ทั้งนี้การจัดท่าผู้ป่วยติดเตียงหรือผู้สูงอายุ การพลิกตัวทุก ๆ 2 ชั่วโมง การทำกายภาพบำบัดบนเตียง หรือการออกกำลังกายก็ยังเป็นสิ่งสำคัญในการช่วยป้องกันการเกิดแผลกดทับเช่นกัน หากคนวัยเก๋าหรือผู้ดูแลท่านใด อ่านบนความนี้แล้วมีข้อสอบถามเพิ่มเติม หรือต้องการซื้อที่นอนแล้วยังไม่แน่ใจว่าควรซื้อแบบใด สามารถเข้ามาทักผู้เชี่ยวชาญได้ที่ LINE: @oldk เพื่อเข้ารับคำปรึกษาในการเลือกที่นอนป้องกันแผลกดทับ รวมถึงการดูแลผู้ป่วยติดเตียงเบื้องต้นได้เลยค่ะ
อ้างอิง:
- แผลกดทับ กับอันตรายที่คุณต้องรู้, โรงพยาบาลพญาไท
- แผลกดทับ อย่าปล่อยให้รุนแรง, โรงพยาบาลกรุงเทพ
